O tym, kiedy pierwszy raz zabrać dziecko do dentysty, codziennej pielęgnacji zębów, leczeniu w gabinecie i budowaniu przyjaznych relacji, rozmawiamy z lekarzem dentystą MICHAŁEM TRZOSEM z Aneta Clinic Dental Art, kliniki stomatologii estetycznej i implantologii mieszczącej się w Łodzi przy al. Kościuszki 106/116.

Co niepokojącego rodzice mogą zaobserwować w jamie ustnej dziecka?

Najpowszechniejszym problemem, jaki rodzice mogą zaobserwować w jamie ustnej swoich pociech, jest oczywiście próchnica zębów, która w początkowych etapach objawia się białymi plamkami, w późniejszych nieco ciemniejszymi lub po prostu utratą tkanek zęba. Widoczne są także nieprawidłowości zgryzowe, przede wszystkim stłoczenia zębów i wychylenia poza linię łuku zębowego, dotyczy to przede wszystkim zębów stałych.

Gdy oglądamy zęby dziecka, na co powinniśmy zwrócić szczególną uwagę?

Przede wszystkim na codzienną higienę jamy ustnej. Ważne jest, aby podczas szczotkowania dziecko dokładnie doczyściło wszystkie przestrzenie. Bardzo często zdarza się, że u małych pacjentów zauważamy, iż zęby są niedoczyszczone, szczególnie w bliskim sąsiedztwie dziąseł, a to generuje stan zapalny, krwawienie i w konsekwencji nieprzyjemne doznania.

Jak nauczyć dziecko dbania o prawidłową higienę jamy ustnej?

Dobrze byłoby zabrać dziecko na spotkanie z higienistką stomatologiczną do kliniki stomatologicznej, która pokaże i wyjaśni, jak powinna wyglądać właściwa codzienna pielęgnacja zębów. Ale niezwykle istotną rolę odgrywają też rodzice, którzy powinni kontrolować i korygować błędy popełniane przez dziecko podczas szczotkowania zębów.

Kiedy pierwszy raz zabrać dziecko do dentysty?

Zaraz po pojawieniu się pierwszych zębów mlecznych, by lekarz mógł ocenić stan uzębienia i porozmawiać z rodzicami. Podczas takiej wizyty rodzice dowiadują się, jak powinna przebiegać codzienna higiena i jak radzić sobie z najczęstszymi problemami, które pojawiają się u naszych najmłodszych Pacjentów.

O jakich problemach mówimy?

Chociażby o zbyt długim używania smoczka, który tak naprawdę wcale nie jest naszym przyjacielem, ponieważ może generować nieprawidłowości w rozwoju łuków zębowych i finalnie prowadzić do wad ortodontycznych. Zębom nie służy też nocne dokarmianie mlekiem czy słodkimi napojami, po których spożyciu zęby nie są już czyszczone, co w efekcie prowadzi do szybkiego rozwoju próchnicy.

Jak przygotować dziecko, kiedy już jest nieco starsze i dopiero wybieramy się z nim na pierwszą wizytę w klinice stomatologicznej?

Najważniejsze jest to, aby pierwsza wizyta u stomatologa nie była spowodowana bólem zębów albo innymi przykrymi doświadczeniami. Pierwsza wizyta w gabinecie stomatologicznym, tzw. wizyta adaptacyjna powinna odbyć się bardzo wcześnie i przez systematyczne kontrole być kojarzona z czymś naturalnym. Dziecko musi być uprzedzone o tym, że idzie do dentysty – nie można stawiać go przed faktem dokonanym. Strach przed wizytą u stomatologa może wynikać z tego, że dzieci ogólnie nie lubią lekarzy (w tym stomatologów), ale najczęściej spowodowany jest jednak nieodpowiednim zachowaniem rodziców, którzy (często nieświadomie) straszą dziecko, używając nieodpowiednich sformułowań. Przy dziecku nie wolno stosować sformułowań sygnalizujących, że wizyta u dentysty może się wiązać z bólem. Najczęstsze tego typu określenia to: nie bój się, nie ma się czego bać, na pewno nic nie będzie bolało czy obiecuję, że nie będzie boleć. Dużym błędem jest również straszenie dentystą, np. traktowanie wizyty u dentysty jako kary.

Jak opanować lęk u dziecka?

Przede wszystkim należy zastosować coś, co nazywamy protokołem redukcji stresu. Staramy się zapewnić jak najlepszą atmosferę, czyli od samego początku serdecznie witamy się z dzieckiem, rozmawiamy, żartujemy. Jeśli nasze starania nie są wystarczające i dziecko nadal jest mocno zestresowane, z pomocą przychodzi tzw. sedacja podtlenkiem azotu, która wprowadza dziecko w stan uspokojenia i rozluźnienia, dzięki czemu z większą łatwością możemy wykonać nasze zabiegi.

Czy sedację tylko wykorzystujemy przy dziecku zalęknionym, czy jest często wykorzystywana w ogóle w leczeniu dzieci?

Stosujemy ją powszechnie nie tylko u dzieci, ale także u dorosłych pacjentów.

Jeśli stosujemy sedację, czy nadal potrzebne jest znieczulenie?

Jak najbardziej, sedacja nie jest znieczuleniem. Jeśli zabieg tego wymaga, podajemy jeszcze znieczulenie.

Jak na co dzień powinna wyglądać pielęgnacja zębów u dziecka?

Jeśli chodzi o najmłodszych pacjentów mycie zębów dwukrotnie – rano i wieczorem to absolutne minimum. Najlepszym rozwiązaniem w przypadku najmłodszych Pacjentów jest czyszczenie zębów po każdym posiłku lub przynajmniej trzy razy dziennie, by nie dopuścić do powstania problemów natury próchniczej. Zęby należy szczotkować dopóty, dopóki ich powierzchnia nie zostanie dokładnie wyczyszczona.

Czy u dzieci pojawia się też kamień nazębny?

Oczywiście, powstaje i występują także problemy z dziąsłami, a nawet przyzębiem, dlatego czasami wymagane jest usunięcie kamienia nazębnego.

Dlaczego tak dużo dzieci nadal boryka się z próchnicą w Polsce? Z czego to wynika?

Przede wszystkim z braku odpowiedniej edukacji prozdrowotnej w społeczeństwie, świadomości tego, jak stan naszego uzębienia wpływa na zdrowie całego organizmu. Winne są też oczywiście złe nawyki żywieniowe, dzieci jedzą zbyt dużo słodyczy i piją za dużo słodkich napojów. Zbyt mało jako społeczeństwo wiemy też o próchnicy, o tym, jak ona się rozwija i jakie są jej konsekwencje. W naszej klinice podczas większości wizyt pierwszorazowych uczymy, jak dbać na co dzień o higienę jamy ustnej i od razu korygujemy wszystkie błędy z tym związane. To zmienia postrzeganie dotyczące zdrowia jamy ustnej i mam szczerą nadzieję, że nasza praca z roku na rok będzie przynosić efekty.

Asystent, towarzysz, opiekun

Jak wyglądają wizyty dzieci w Aneta Clinic Dental Art?

Zacznijmy od tego, że w naszej klinice mamy dwa rodzaje wizyt – adaptacyjne i interwencyjne. Te pierwsze polegają na zapoznaniu dziecka z kliniką. Ich celem nie jest wykonanie konkretnego zabiegu, ale oswojenie dziecka z nowymi dla niego doznaniami i czynnościami. Staramy się tak poprowadzić wizytę, aby dziecko chciało samodzielnie usiąść na fotelu. Następnie, by zaakceptowało ruch i specjalne ułożenie fotela. Dążymy do tego, by mały pacjent zgodnie z poleceniami lekarza otworzył buzię, pozwolił na przegląd zębów, śluzówek i kontrolę zgryzu. Jeśli to wszystko nam się uda, możemy powiedzieć, że wizyta była udana. Zwieńczeniem jest oczywiście pochwalenie dziecka zarówno przez lekarza prowadzącego jak i przez rodzica. A wizyta interwencyjna odbywa się wówczas, gdy musimy już wdrożyć leczenie inwazyjne, starając jak najbardziej komfortowo poprowadzić pacjenta od początku do końca leczenia. Tak, by czuł się zaopiekowany.

Jak często przychodzić do dentysty?

Wizyty kontrolne powinny się odbywać w odstępach kilku miesięcy. Najczęściej praktykowane są przeglądy profilaktyczne co sześć miesięcy. Dzięki nim łatwo i szybko jesteśmy w stanie wychwycić pojawiające się zmiany w obrębie zębów, śluzówek, przyzębia i stawów i szybko wdrożyć leczenie. A Pacjent utrzyma zęby w dobrej kondycji przez wiele lat i znacznie zmniejszy koszty leczenia.

Rozmawiała Beata Sakowska
Zdjęcie Paweł Keler

Łódź, al. Kościuszki 106/116,
tel. 537 507 080
e-mail: recepcja@anetaclinic.pl
www.anetaclinic.pl